ضرورت استفاده از سیستم با ظرفیت مناسب
همانطور که می دانید استفاده از سیستم های تهویه می بایست بسته به نیاز ما باشد. اگر ظرفیت آن کمتر از حد مورد نیاز ما باشد، طبیعتا موجب عدم تهویه مناسب شده و گرمایش و سرمایش مورد نیاز به خوبی صورت نمی گیرد. حال شاید این سوال پیش آید که استفاده از سیستم های با ظرفیت بیشتر از حد نیاز خوب می باشد و یا نه که در ادامه به آن خواهیم پرداخت.اهمیت انتخاب ظرفیت مناسب سیستم HVAC
بهرهوری انرژی و کاهش هزینهها
سیستمهای تهویه مطبوع با ظرفیت بیش از حد، بهطور مکرر روشن و خاموش میشوند که این امر باعث افزایش مصرف انرژی و هزینههای عملیاتی میشود. از سوی دیگر، سیستمهای با ظرفیت کمتر از نیاز، برای تأمین دمای مطلوب مجبور به کار مداوم هستند که این نیز منجر به مصرف انرژی بیشتر و کاهش بهرهوری میشود. انتخاب ظرفیت مناسب، عملکرد بهینه سیستم را تضمین کرده و هزینههای انرژی را کاهش میدهد.
افزایش عمر مفید تجهیزات
سیستمهایی که بهطور مداوم در حال کار هستند یا بهطور مکرر روشن و خاموش میشوند، فشار بیشتری را تحمل میکنند و احتمال خرابی آنها افزایش مییابد. انتخاب ظرفیت مناسب، با کاهش فشار کاری سیستم، عمر مفید تجهیزات را افزایش میدهد و نیاز به تعمیرات و نگهداری را کاهش میدهد.
تأمین راحتی ساکنین
سیستمهای تهویه مطبوع با ظرفیت مناسب قادر به تأمین دمای یکنواخت و مطلوب در تمام فضاهای ساختمان هستند. این امر باعث افزایش راحتی ساکنین و رضایت آنها میشود. همچنین، کنترل رطوبت و کیفیت هوای داخلی نیز بهطور مؤثری مدیریت میشود.
علت عدم استفاده از دستگاه های با ظرفیت بیشتر
- عدم گرم و یا خنک کاری یکنواخت محیط
- خاموش و روشن شدن مکرر، به دلیل آنکه در صورت ظرفیت بیشتر(over sizing)، دستگاه به سختی و با توان بالا عمل تهویه را انجام می دهد و بازده مناسبی نیز ندارد.
- فرسایش بالای سیستم. زیرا با افزایش تعداد دفعات خاموش و روشن شدن دستگاه، فرسایش تجهیزات به کار رفته افزایش می یابد و هزینه های ثانویه بیشتری تحمیل می گردد.
- از آنجایی که دستگاه هنگام شروع مجدد بیشترین انرژی را مصرف می کند، به دلیل دفعات زیاد این عمل، مصرف انرژی و طبیعتا هزینه های مربوط به آن بیشتر می شود.
- تکرار عمل خاموش و روشن شدن دستگاه، موجب افزایش تولید صدا می گردد.
- به دلیل آنکه هرچه دستگاه از ظرفیت بیشتری برخوردار باشد گران تر است، این دستگاه ها موجب تحمیل هزینه اولیه بیشتری به خریدار می شود.
عوامل مؤثر در تعیین ظرفیت سیستم HVAC
برای انتخاب ظرفیت مناسب سیستم HVAC، باید عوامل مختلفی را در نظر گرفت:
- متراژ و حجم فضا: مساحت و ارتفاع سقف فضاهای مختلف تأثیر زیادی در بار حرارتی و برودتی دارند.
- عایقبندی و نوع مصالح ساختمانی: ساختمانهای با عایقبندی ضعیف یا مصالح با هدایت حرارتی بالا، نیاز به ظرفیت بالاتری دارند.
- تعداد و نوع پنجرهها: پنجرههای بزرگ یا با شیشههای نامرغوب میتوانند بار حرارتی را افزایش دهند.
- تعداد ساکنین و تجهیزات الکتریکی: هر فرد و دستگاه الکتریکی تولید حرارت میکنند که باید در محاسبات گنجانده شوند.
- شرایط اقلیمی منطقه: در مناطق با تابستانهای گرم یا زمستانهای سرد، نیاز به سیستمهای با ظرفیت بالاتر است.
روشهای محاسبه ظرفیت سیستم HVAC
استفاده از فرمولهای تجربی
یکی از روشهای رایج، استفاده از فرمولهای تجربی است. بهعنوان مثال، برای مساحتهای مشخص، میتوان ظرفیت مورد نیاز را بر اساس تجربه تعیین کرد. اما این روش ممکن است دقیق نباشد و نیاز به بررسیهای بیشتری داشته باشد.
استفاده از نرمافزارهای تخصصی
نرمافزارهای طراحی سیستمهای HVAC مانند TRACE 700، HAP و Carrier HAP میتوانند با در نظر گرفتن تمام پارامترهای مؤثر، ظرفیت دقیق مورد نیاز را محاسبه کنند. این نرمافزارها با استفاده از دادههای اقلیمی، ویژگیهای ساختمان و نیازهای خاص، طراحی بهینهای را ارائه میدهند.
استفاده از استانداردهای بینالمللی
سازمانهایی مانند ASHRAE استانداردهایی برای طراحی و محاسبه ظرفیت سیستمهای HVAC ارائه دادهاند. استفاده از این استانداردها میتواند بهعنوان راهنمایی معتبر در انتخاب ظرفیت مناسب عمل کند.